EU wil ingrijpen op energiemarkt, maar oplossing ligt niet voor het oprapen

Posted on

Door de extreme stijging van de gas- en stroomprijzen willen verschillende EU-lidstaten hard ingrijpen op de energiemarkt. Ook de Europese Commissie zoekt naar een manier om de energierekening omlaag te krijgen. Maar er is geen ei van Columbus dat de prijzen omlaag kan duwen.

Voor de Belgisch energieminister Tinne Van der Straeten is de maat vol. Zij wil een prijsplafond op de groothandelsmarkt voor gas. Boven een bepaalde prijs wordt in de hele EU dan geen gas meer ingekocht. “Het is absoluut realistisch en ook absoluut nodig”, zegt Van der Straeten.

Maar experts betwijfelen of zo’n maximumprijs het gewenste effect heeft. Omdat Rusland nauwelijks nog gas aan Europa levert, zijn we sterk afhankelijk van schepen die vloeibaar gas (lng) komen brengen. Die kunnen ook naar Azië varen als wij hier een prijsplafond invoeren en er dus ergens anders meer valt te verdienen. “Dat zou de mogelijke schaarste deze winter kunnen verergeren”, zegt Bram Claeys van energiedenktank RAP.

Een lagere prijs kan er ook voor zorgen dat we juist weer méér gas gaan gebruiken, terwijl er nog steeds niet genoeg binnenkomt.

Kan de stroomprijs omlaag?

Zelf is Claeys voorstander van een manier om de gasprijs van de elektriciteitsprijs te ontkoppelen. Zijn denktank publiceerde in april al een voorstel dat daarvoor moet zorgen. Het zou de stroomprijs verlagen door de grote winsten weg te nemen bij energieproducenten die geen gas gebruiken.

Zij profiteren nu van de torenhoge stroomprijs, die grotendeels wordt bepaald door de kosten van elektriciteit uit aardgas. Maar een kolencentrale of windpark hoeft geen gas in te kopen en kan dus overwinsten maken door elektriciteit tegen hoge prijzen te verkopen.

“Met dit voorstel willen wij een prijsverlaging voor de consument bereiken, maar wel met respect voor de marktwerking”, zegt Claeys.

Inmiddels lijkt zo’n markthervorming ook in de smaak te vallen bij de Europese Commissie. Voorzitter Ursula von der Leyen zei deze week dat zij tijdelijke en structurele veranderingen wil doorvoeren, zonder details te geven.

‘Alleen lager energieverbruik helpt’

Toch hebben andere experts daar ook hun twijfels bij. “Het functioneren van de markt is het probleem niet”, zegt energie-econoom Machiel Mulder (Rijksuniversiteit Groningen). Die is volgens hem vooral “boodschapper” van de gasschaarste.

Dat denkt ook de Duitse energie-econoom Lion Hirth. “De enige manier om op korte termijn uit de energiecrisis te komen, is door het energieverbruik te verminderen”, zegt hij. De hoge prijzen zijn een prikkel om dat te doen.

Maar ondertussen komen veel gezinnen wel in de problemen door die hoge prijzen. De overheid kan mensen met lage inkomens het best helpen door hen direct te compenseren, zeggen de experts. “Dan houd je wel de prijsprikkel in stand, zodat ze minder energie gaan gebruiken”, aldus Mulder.

Belasting op overwinsten

Verschillende landen willen de overwinsten van energiebedrijven belasten om die compensatie te financieren. Maar ook dat is ingewikkeld. Eerst moet worden bepaald wat een ‘normale’ winst is en wie er eigenlijk profiteert van de hoge prijzen. Sommige energieproducenten verkopen hun stroom jaren vooruit en hebben dus (nog) geen voordeel van de sterk gestegen dagkoersen.

Het belasten van winst op hernieuwbare stroomproductie kan de investeringen in die sector ontmoedigen, waarschuwde het Internationaal Monetair Fonds deze week. Dat terwijl we in de komende jaren juist veel meer groene stroom nodig hebben om van de peperdure gasimport af te komen.

“Je moet ermee oppassen”, zegt Mulder daarom over zo’n belasting. “Als je het doet, moet je heel duidelijk zijn over de voorwaarden. En het moet echt gaan om de evident enorme overwinsten, anders krijg je investeringsonzekerheid.”

De kern van de energiecrisis is dat we niet zonder aardgas kunnen, maar door de teruggelopen levering uit Rusland te maken hebben met grote schaarste. Zolang die schaarste er is, moet het gasverbruik vooral omlaag.

Jasaseosmm.com Smm Panel is the best and cheapest smm reseller panel Buy Instagram Verification for instant Instagram likes and followers, Buy Verification Badge, Youtube views and subscribers, TikTok followers, telegram services, and many other smm services. telegram, and many other smm services